Ana sayfa / Kültür / Sanat / Arkeoloji / Tralleis Antik Kenti

Tralleis Antik Kenti

Traller’in Kenti Tralleis

Tralleis Antik Kenti ismi kaynaklarda çoğunlukla Tralleis, ender olarak da Trallis şeklinde geçer. Atinalı tarihçi Ksenophon, Anabasis ve Hellenika adlı eserlerinde kentten Tralli şeklinde bahsetmektedir. Diğer antik kentlerde olduğu gibi Tralleis bir kavim olan Traller ve Argonlular tarafından Dor göçleri sonrasında kurulmuş ve ismini de buradan almıştır. Ancak kentin adını Tralla veya Thiba adında bir Amazon’dan aldığı düşüncesi de bulunmaktadır. Antik Dönemin önemli yazarlarından Yaşlı Plinius’a göre kent sakinlerinin su ihtiyacı Tralleis’in içinden geçen Thebaid adı verilen su kaynağının birleştiği Eudon (Tabakhane) Nehri’nden karşılanmaktadır.

Tralleis kentinin güneybatısındaki Dedekuyusu (Deştepe) Höyüğü, kentin erken dönem tarihi hakkında bilgi vermektedir. Höyük üzerinde yapılan çalışmalarda Kalkolitik Çağ, Erken ve Orta Tunç Çağlarına ait seramikler ele geçmiştir. Ancak kentin Klasik Dönem öncesi tarihi hakkındaki bilgilerimiz yetersizdir.

Tralleis-Antik-Kenti

İÖ 546 yılında Perslerin Lydia Krallığı’na son vermesinin ardından Tralleis’in kenti Pers İmparatorluğu‘nun idaresine girmiştir. Tralleis, Ksenophon’un yaşadığı dönemde genç Kyros’a bağlı bir Pers Satraplığıdır. Genç Kyros’un abisi Pers Kralı Artakserkses’i tahttan indirmek için MÖ 401-400 yıllarında düzenlediği seferde mağlup olması üzerine Tralleis, Pers denetiminde Karia Satraplığı’na bağlı bir merkez konumuna gelmiştir.

Büyük İskender Ve Tralleis

Büyük İskender’in MÖ 334 yılında Pers Kralı Dareios’u yenerek Anadolu’ya girmesiyle Tralleis de diğer birçok Batı Anadolu kenti gibi gönüllü olarak Makedonya Krallığı’nın hakimiyetini kabul etmiştir. İskender’in Halikarnassos’u aldıktan sonra Phrygia’ya doğru yola çıkmadan önce mancınık ve diğer savaş aletlerini Tralleis’e taşıttığı, Halikarnassos’u aldıktan sonra ise bütün Karia’nın satraplığını Idrieus’un karısı Ada’ya verdiği bilinmektedir.

Büyük İskender‘in MÖ 323 yılında ölümünden sonra komutanlar arasında çıkan Diadokhlar (halefler) Savaşları’nda kent kısa süreli olarak Asandros, Antigonos ve Lysimakhos arasında el değiştirmiştir. Diadokhlar arasında MÖ 281 yılında yapılan Kurupedion Savaşı sonrasında ise Seleukos Krallığı’nın egemenliğine girmiş ve Seleuka adını almıştır. Kentin Seleukoslar Dönemi’ ndeki durumu konusundaki bilgilerimiz yetersizdir. Ancak Seleukos Kralı III. Antiokhos (MÖ 241-187) ile Pergamon Kralı II. Eumenes (MÖ 197-159) ve müttefiki Romalılar arasında, Sipylos (Yamanlar) Dağı yakınlarında MÖ 190’da yapılan Magnesia Savaşı’nda Tralleis halkı, III. Antiokhos’u desteklemiştir. Tüm bu olaylar kentin İÖ 190 yılında Seleukos Krallığı’na bağlı bir şehir olduğunu göstermektedir. Savaşın kaybedilmesi sonrasında Tralleisliler Romalıların lideri konsül Lucilius Cornelius Scipio’ya gidip af dileyip Roma hakimiyetine girmek istemişlerdir.

Benzer İçerik: Paskalya Adası Trajedisi: Ağaçlarını Yok Eden Bir Uygarlığın Hazin Sonu

Seleukos Kralı III. Antiokhos’un Magnesia Savaşı’nda Roma’ya yenilmesinin ardından yapılan Apameia Barışı (MÖ 188) sonrasında, Batı ve Güneybatı Anadolu topraklarının siyasi yapısı büyük değişikliğe uğramıştır. Bu dönemde diğer birçok Batı Anadolu kenti gibi Tralleis Antik Kenti de Romalılar tarafından II. Eumenes (MÖ 197-159) yönetimindeki Pergamon Krallığı’na bırakılmıştır. Tralleis, MÖ 188-133 yılları arasında Pergamon Krallığı’na bağlı kalmış son Pergamon Kralı III. Attalos’un vasiyeti ile MÖ 133 yılında Roma egemenliğine girmiştir.

Direniş Simgesi

MÖ 126 yılında Aristonikos’ un Roma’ya karşı Anadolu’da başlattığı ayaklanmaya Tralleis de katılmıştır. Ancak Aristonikos’un uğradığı yenilgi sonrasında kent vergiye bağlanmış ve kistophor basma hakkı elinden alınmıştır. Tralleislilerin direnişi sadece bu olayla sınırlı kalmamıştır.

Tralleis Antik Kenti MÖ 88 yılında Pontus Kralı VI. Mithridates’ in Roma’ya karşı başlattığı ayaklanmaya da destek vermiştir. Bu amaçla Koncordia Tapınağı’ nda toplanan Romalılar ve Roma yandaşları, Mithridates’in askerleri tarafından katledilmiştir. Dulla’ nın Pontus Kralı Mithridates’ i yenmesi sonrasında bu isyana katılan kentler Romalılar tarafından beş yıl süreyle ağır vergi ödemekle cezalandırılmıştır. Daha sonraları Pompeius’un ılımlı tutumu ile vergiler hafifletilmiş ve ekonomik açıdan iyileşme dönemi başlamıştır. Tralleis’in tekrar itibar kazanmasında Pompeius’un yakın dostu Tralleis’de yaşayan Nysalı tüccar Pythodoros’un önemli katkısı olmuş ve kent MÖ 58 yılından sonra tekrar kistophor basmaya başlamıştır.

MÖ 1. yüzyılın ikinci yarısında daha da gelişen ve ünlenen Tralleis, antik yazarların bahsettiğine göre zengin ve entelektüel insanların yaşadığı bir kent haline gelmiştir. Tüm bu olumlu gelişmelerin yanında MÖ 26’da İmparator Augustus Dönemi’nde (MÖ 27 – MS 14) yaşanan şiddetli deprem, kentte büyük zarara yol açmıştır. Bu depremin zararlarını silmek isteyen Augustus kente parasal destek sağlamış ve imar faaliyetlerini yeniden başlatmıştır.

Yeni İsim Caesarea

Kent bu dönemden Nero dönemine kadar “Caesarea” ismini almış, ancak İmparator Traianus Döenmi’nde (MS 98 – 117) ismi yeniden Tralleis olarak değiştrilmiştir. Augustus’la başlayan imar faaliyetleri, Tiberius zamanında da (MS 14 – 37) devam etmiştir.Kent, Caligula (MS 37 – 41) ve Claudius (MS 41 – 54) Dönemleri’nde heykeltıraşlık alanında ün kazanmıştır. MS 129 yılında Anadolu’ya yaptığı ziyaret sırasında Tralleis’e de uğrayan Roma İmparatoru Hadrian kente ticari yönden destek vermiştir. Ancak sikke ve yazıtlar dışında kentin bu dönemden sonraki tarihi hakkında bilgilerimiz yetersizsir.

Tralleis Bizans İmparatorluğu Dönemi’nde Anadolu Patriğine bağlı yönetilmiştir. 13. yüzyıl sonunda Türkler tarafından fethedilmiştir. Ancak depremlerin yarattığı ağır tahribat ve olasılıkla su kaynaklarındaki yetersizlik nedeniyle iskan edilemeyip, kentin güney eteklerine yerleşilmiştir. Aydın 14. yüzyılın ilk çeyreği içinde Aydınoğulları Beyliği’ nin, 15. yüzyılın ilk yarısında ise Osmanlı İmparatorluğu’ nun eline geçmiştir.

Hakkında Matmazeltr Editör

İlginizi çekebilir

Eski_Motor_Parçalarından_Sanat_Eseri

Eski Motor Parçalarından Sanat Eseri

Eski Motor Parçalarından Sanat Eseri Avustralya‘nın Melbourne kentinde yaşayan 46 yaşındaki Adnan Doğan, yaklaşık 28 …

One comment

Leave a Reply

Watch Dragon ball super